Odpowiedź na apelację w sprawie o alimenty składasz w ciągu dwóch tygodni od doręczenia odpisu apelacji (art. 373¹ KPC). Pismo nie podlega opłacie sądowej. Powinno zawierać wniosek o oddalenie apelacji (art. 385 KPC), odniesienie do każdego zarzutu i, jeżeli tego chcesz, wniosek o rozprawę, bo tylko w odpowiedzi druga strona może go zgłosić (art. 374 KPC).
Ten tekst jest dla osoby, która wygrała w sądzie rejonowym, a teraz dostała odpis apelacji od drugiej strony. Może to być matka, której sąd przyznał alimenty na dziecko, ojciec, któremu sąd obniżył alimenty, albo dorosłe dziecko, które wygrało z rodzicem. Jeżeli to Ty chcesz zaskarżyć wyrok, zacznij od strony o apelacji od wyroku o alimenty. Tu patrzymy z drugiej strony stołu.
Odpowiedź na apelację w sprawie o alimenty, termin i kto go liczy
Po wniesieniu apelacji przewodniczący zarządza doręczenie jej odpisu pozostałym stronom i pouczy je o treści art. 374 KPC. Od dnia doręczenia biegnie termin dwóch tygodni na odpowiedź (art. 373¹ KPC). To termin ustawowy, więc liczysz go od daty odebrania przesyłki, nie od daty na piśmie. Gdy listonosz zostawił awizo, odpis uznaje się za doręczony po upływie czternastu dni od pierwszego awizo, więc nie czekaj na ostatni dzień.
Apelację od wyroku sądu rejonowego rozpoznaje sąd okręgowy (art. 367 § 2 KPC). Pouczenie, które dostajesz razem z apelacją, wskazuje, gdzie złożyć odpowiedź. Trzymaj się go, a na kopercie z nadania zachowaj dowód terminu.
Czy trzeba odpowiadać na apelację od wyroku alimentacyjnego
Nie ma obowiązku, ale brak odpowiedzi odbiera Ci jedno ważne uprawnienie. Sąd drugiej instancji może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, czyli bez rozprawy, chyba że strona w apelacji lub odpowiedzi na apelację złożyła wniosek o rozprawę (art. 374 KPC). Skarżący może to zrobić w apelacji. Ty możesz tylko w odpowiedzi. Jeżeli milczysz, a skarżący o rozprawę nie wnioskował, sąd odrzuci rozprawę i zdecyduje na podstawie akt, a Ty nie powiesz ani słowa.
W sprawie o alimenty rozprawa często ma znaczenie, bo spór dotyczy faktów: zarobków, kosztów utrzymania dziecka, dochodów z działalności. Jeżeli wyrok rozstrzyga się na ocenie dowodów, warto wnieść o rozprawę i o wysłuchanie stron.
Co zawiera odpowiedź na apelację krok po kroku
Apelacja musi zawierać zwięzłe przedstawienie i uzasadnienie zarzutów oraz wniosek o zmianę albo uchylenie wyroku z zakresem zmiany (art. 368 § 1 pkt 2 do 5 KPC). Twoja odpowiedź idzie tym samym tropem, punkt po punkcie.
- Oznaczenie sądu i sprawy. Sąd Okręgowy w [miasto], wydział cywilny odwoławczy, sygnatura sprawy, strony. Sygnaturę znajdziesz na zarządzeniu o doręczeniu apelacji.
- Wniosek główny. O oddalenie apelacji w całości (art. 385 KPC) albo, jeśli część wyroku jest dla Ciebie niekorzystna i skarżący jej nie zaskarżył, wskazanie, że w tym zakresie wyrok jest prawomocny.
- Wniosek o rozprawę. Jednozdaniowy, ale o nim łatwo zapomnieć. Dodaj, że wnosisz o przeprowadzenie rozprawy (art. 374 KPC).
- Stanowisko wobec zarzutów. Każdy zarzut osobno. Przy zarzucie błędnych ustaleń faktycznych wskaż, na jakich dowodach sąd je oparł i dlaczego ocena była prawidłowa.
- Wniosek o zasądzenie kosztów. O koszty postępowania apelacyjnego, w tym zastępstwa procesowego, jeśli masz pełnomocnika (art. 98 § 1 KPC w związku z art. 391 § 1 KPC).
- Podpis i załączniki. Odpis dla skarżącego, pełnomocnictwo i dowód opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, jeśli korzystasz z adwokata albo radcy.
Nowe dowody w odpowiedzi na apelację
Sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału z pierwszej instancji i z postępowania apelacyjnego (art. 382 KPC), ale może pominąć nowe fakty i dowody, jeżeli strona mogła je powołać wcześniej, chyba że potrzeba powołania się na nie wynikła później (art. 381 KPC). Dlatego nie traktuj odpowiedzi jak drugiej szansy na dowody, które leżały w szufladzie w pierwszej instancji. Z nowych dowodów korzystaj tylko wtedy, gdy powstały po wyroku, na przykład nowy dokument zarobków albo zaświadczenie o chorobie dziecka z okresu po wydaniu wyroku. Wyjaśnij we wniosku, dlaczego nie można było ich złożyć wcześniej.
Czy apelacja wstrzymuje płacenie alimentów
Nie. Sąd z urzędu nadaje wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności, gdy zasądza alimenty co do rat płatnych po dniu wniesienia powództwa, a co do rat sprzed pozwu za okres nie dłuższy niż trzy miesiące (art. 333 § 1 pkt 1 KPC). Apelacja nie wstrzymuje więc płatności tych rat. Jeżeli skarżący chce zawiesić wykonanie wyroku, musi złożyć osobny wniosek o wstrzymanie wykonania, a o jego losie decyduje sąd. W odpowiedzi możesz zająć stanowisko i w tej sprawie, jeśli taki wniosek się pojawił.
Dwa typowe układy i jak w nich odpowiadać
Apelacja płacącego, który chce mniejszych alimentów
Zwykle zarzuca zbyt niskie koszty utrzymania dziecka w ocenie sądu albo zawyżone możliwości zarobkowe. W odpowiedzi pokaż, na jakich dowodach sąd oparł ustalenia: zaświadczenia o dochodach, rachunki, wyciągi, zeznania. Jeżeli skarżący prowadzi firmę, wskaż dowody, że jego dochód faktycznie jest wyższy niż wynika z deklaracji, i odnieś się do tego, jak sąd ocenił ten dowód. Zestawienie kosztów dziecka pokazuje, że to nie jest kwota wymyślona. Opis tej logiki znajdziesz w tekście o pozwie o obniżenie alimentów.
Apelacja uprawnionego, który chce wyższych alimentów
Zwykle twierdzi, że sąd zaniżył usprawiedliwione potrzeby dziecka albo pominął część zarobków płacącego. Odpowiedz, wskazując, że kwota odpowiada możliwościom płacącego i że uzasadnienie wyroku ten element rozstrzyga. Jeśli skarżący powołuje nowe wydatki, zbadaj, czy mógł je wykazać wcześniej (art. 381 KPC). Podobne ramy opisujemy przy pozwie o podwyższenie alimentów.
Koszty postępowania apelacyjnego
Strona przegrywająca zwraca przeciwnikowi koszty niezbędne do celowej obrony (art. 98 § 1 KPC), więc jeśli sąd okręgowy oddali apelację, możesz otrzymać zwrot kosztów zastępstwa za drugą instancję. Dlatego wniosek o koszty jest w odpowiedzi obowiązkowy. W sprawach o alimenty sąd bierze jednak pod uwagę sytuację stron, a rodzic płacący alimenty często składa wniosek o nieobciążanie go kosztami. Strona dochodząca roszczeń alimentacyjnych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych (art. 96 ust. 1 pkt 2 u.k.s.c.), ale to dotyczy opłat sądowych, a nie rozliczenia kosztów zastępstwa przeciwnika, więc o koszty pytaj w odpowiedzi osobnym punktem.
Co dalej po odpowiedzi
Sąd okręgowy może oddalić apelację (art. 385 KPC), zmienić wyrok albo uchylić go i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania. Jeżeli apelację oddalono albo zmieniono wyrok, a skarga kasacyjna nie przysługuje, pisemne uzasadnienie sąd drugiej instancji sporządza tylko wtedy, gdy strona zgłosiła wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem (art. 387 § 1¹ KPC). Po ogłoszeniu wyroku sprawdź więc w pouczeniu, w jakim terminie taki wniosek złożyć.
Kiedy warto oddać odpowiedź prawnikowi
Gdy skarżący ma adwokata, gdy w grę wchodzą dochody z firmy, spór o rozpoznanie rozprawy albo nowe dowody, pismo przygotowane przez prawnika rodzinnego zwykle oszczędza czas i pieniądze. Jeżeli prowadzisz własną działalność i sąd badał Twoje dochody, rzetelne zestawienie przychodów i kosztów przygotuje biuro rachunkowe dobrane do formy działalności. Opisz swoją sytuację w formularzu pytania, a dostaniesz odpowiedź z podstawą prawną, albo wybierz prawnika z katalogu i przekaż mu apelację, wyrok z uzasadnieniem i swoje dokumenty.